Γνωστές και άγνωστες πτυχές των Αγώνων
Γνωστές και άγνωστες ιστορίες, μεγάλες και λιγότερο σημαντικές στιγμές που είχαν όμως την δική τους βαρύτητα, ευτράπελα και κωμικοτραγικά γεγονότα από τους πρώτους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1896 ως τους πιο πρόσφατους, τους «δικούς μας», το 2004. Όλα αυτά στο αφιέρωμα που ακολουθεί...
Αθήνα 1896
-Ο Αμερικανός Τζέιμς Κόνολι κέρδισε στις 6 Απριλίου στο τριπλούν και έγινε ο πρώτος Ολυμπιονίκης μετά την αναβίωση τους. Ήταν επίσης δεύτερος στο ύψος και τρίτος στο μήκος. Για να τα πετύχει όλα αυτά άφησε τις σπουδές στο Χάρβαρντ και ταξίδεψε αρχικά με φορτηγό πλοίο και στη συνέχεια με τρένο.
-Ο μαραθώνιος ήταν το σημαντικότερο αγώνισμα για τους Έλληνες λόγω της ιστορικής σημασίας του. Όταν ο Σπύρος Λούης, που καταγόταν από τον Μαραθώνα και ήταν βοσκός, μπήκε οδηγός στην κούρσα τέσσερα χιλιόμετρα πριν τον τερματισμό και κέρδισε τελικά με περισσότερο από επτά λεπτά διαφορά, 100.000 θεατές ξέσπασαν σε ξέφρενους πανηγυρισμούς.
-Ο Ούγγρος κολυμβητής Άλφρεντ Χάγιος νίκησε στα 100μ. και στα 1.200μ. Στο τελευταίο αγώνισμα, οι κολυμβητές μεταφέρθηκαν με βάρκα μακριά από την ακτή και αφέθηκαν να γυρίσουν πίσω μόνοι τους. «Πρέπει να ομολογήσω ότι είχα κυριευτεί από την σκέψη τι θα γινόταν αν πάθαινα κράμπα από το κρύο νερό. Η θέληση μου να ζήσω υπερίσχυσε της επιθυμίας μου να νικήσω» ήταν τα λόγια του.
-Ο ευκατάστατος επιχειρηματίας Γιώργος Αβέρωφ επιχορήγησε τους Αγώνες με 1.000.000 δραχμές ενώ χρήματα συγκεντρώθηκαν από τις πωλήσεις αναμνηστικών γραμματοσήμων και μεταλλίων.
Παρίσι 1900
-Ο Αμερικανός Άλβιν Κράνζλεϊν κέρδισε στα 60μ., 110μ. εμπόδια, 200μ. εμπόδια και στο μήκος. Το ρεκόρ του με τέσσερις πρωτιές σε ατομικά αγωνίσματα στο στίβο σε μία διοργάνωση ακόμα υφίσταται.
-Η Βρετανίδα τενίστρια Σαρλότ Κούπερ έγινε η πρώτη γυναίκα που αναδείχτηκε Ολυμπιονίκης. Να σημειωθεί ότι δεν μιλάμε για χρυσό μετάλλιο αφού στους νικητές δινόταν ένα ασημένιο μετάλλιο και ένα κλαδί ελιάς.
-Η αγωνιστική λέμβος της Δανίας χρειάστηκε νέο τιμονιέρη. Ένα αγόρι επιλέχτηκε να καλύψει το κενό, οδηγώντας το πλήρωμα της Δανίας στη νίκη. Μετά την τελετή απόδοσης τιμών στους νικητές, εξαφανίστηκε και δεν βρέθηκε ποτέ. Η μακροχρόνια έρευνα που έγινε δεν απέφερε καρπούς, αφού δεν κατέστη δυνατό να βρεθεί κάποιο στοιχείο ούτε καν για το όνομα και την ακριβή ηλικία του.
-Μετά τους προκριματικούς γύρους, ο Αμερικανός Μάιερ Πρίνστεϊν είχε την καλύτερη επίδοση στο μήκος. Λόγω όμως των θρησκευτικών του πεποιθήσεων αρνήθηκε να συμμετάσχει στον τελικό που ήταν προγραμματισμένος να γίνει Κυριακή. Στον τελικό ο συμπατριώτης του και βασικός του αντίπαλος Άλβιν Κράνζλεϊν τον ξεπέρασε για ένα εκατοστό. Ο Πρίνστεϊν εξαγριώθηκε και του επιτέθηκε, χτυπώντας τον στο πρόσωπο.
-Οι Αγώνες αποτέλεσαν μέρος της Διεθνούς Εκθέσεως και διήρκεσαν περισσότερο από πέντε μήνες, κάτι που αποδυνάμωσε το πνεύμα της διοργάνωσης. Χαρακτηριστικό είναι ότι πολλοί αθλητές πέθαναν χωρίς ποτέ να μάθουν ότι συμμετείχαν σε Ολυμπιακούς, αφού εκείνα τα χρόνια δεν υπήρχε η οργάνωση τύπου «Εθνική ομάδα».
-Στο κροκέ συμμετείχαν μόνο Γάλλοι αθλητές, προερχόμενοι κυρίως από το Παρίσι. Ωστόσο το μοναδικό εισιτήριο που πουλήθηκε αγοράστηκε από έναν Βρετανό, ο οποίος ταξίδεψε από τη Νίκαια αποκλειστικά για να παρακολουθήσει το συγκεκριμένο τουρνουά.
-Οι εκπρόσωποι της Γαλλίας κατέκτησαν τα περισσότερα μετάλλια. Κι αυτό όχι μόνο γιατί ήταν πολλοί περισσότεροι σε σχέση με τους αθλητές από ξένες χώρες αλλά διότι σε ορισμένα αγωνίσματα συμμετείχαν μόνο Γάλλοι.
Σεντ Λιούις 1904
-Ο Αμερικανός Άρτσι Χαν νίκησε στα 60μ., 100μ. και 200μ. Στο τελευταίο αγώνισμα σημείωσε Ολυμπιακό ρεκόρ με 21.6. Το ρεκόρ αυτό έσπασε 28 χρόνια αργότερα. -Και οι Αγώνες αυτοί είχαν μεγάλη διάρκεια, περίπου πέντε μήνες. Αρκετά από τα αθλήματα δεν χαρακτηρίζονταν Ολυμπιακά αλλά πρωταθλήματα που ήταν ενταγμένα στο πλαίσιο της Διεθνούς Εκθέσεως που γινόταν στην πόλη. Ο Πιέρ ντε Κουμπερτέν αποφάσισε την ίδια χρονιά ότι δεν επρόκειτο ποτέ ξανά να επιτρέψει τη διεξαγωγή των Αγώνων ως μια απλή εκδήλωση στο περιθώριο μιας Έκθεσης.
-Ο Αμερικανός Τόμας Χικς αναδείχτηκε νικητής στον μαραθώνιο μετά τον αποκλεισμό του συμπατριώτη του Φρεντ Λορτζ, ο οποίος είχε καλύψει την μεγαλύτερη απόσταση από τα συνολικά 42 χιλιόμετρα με αυτοκίνητο.
-Ο Αμερικανός Τζορτζ Έισερ κατέκτησε έξι μετάλλια στη γυμναστική. Το αριστερό του πόδι ήταν ξύλινο.
Λονδίνο 1908
-Όταν ο Ιταλός Ντοράντο Πιέτρι μπήκε στο στάδιο για να τερματίσει στον μαραθώνιο, έχοντας διανύσει ήδη 42 χιλιόμετρα, αντιλήφθηκε ότι κάτι δεν πήγαινε καλά. Σάστισε, πήρε λάθος κατεύθυνση και στη συνέχεια κατέρρευσε. Κάποιοι από τους παρευρισκομένους τον βοήθησαν να τερματίσει πρώτος αλλά επίσημα δεν καταχωρήθηκε ως νικητής, αφού ακυρώθηκε λόγω του ότι δέχτηκε εξωτερική συνδρομή.
-Ο Σουηδός Όσκαρ Σον ήταν ήδη 60 ετών όταν κατέκτησε το πρώτο του Ολυμπιακό χρυσό μετάλλιο στη σκοποβολή. Νίκησε στη μονή βολή με κυνηγετικό όπλο με τρέξιμο και την επόμενη μέρα κέρδισε και στο ομαδικό. Επίσης πήρε το χάλκινο στη διπλή βολή με κυνηγετικό όπλο με τρέξιμο.
-Η διοργάνωση των Αγώνων είχε αρχικά ανατεθεί στη Ρώμη. Δύο χρόνια πριν την τέλεση τους όμως μια έκρηξη του Βεζούβιου προκάλεσε μεγάλες καταστροφές και η ιταλική κυβέρνηση χρειάστηκε τα χρήματα που επρόκειτο να δαπανήσει για την τέλεση των Ολυμπιακών να τα δώσει στην πληγείσα περιοχή, ζητώντας παράλληλα οι Αγώνες να ανατεθούν σε άλλη πόλη. Έτσι και έγινε με το Λονδίνο να δέχεται να τους αναλάβει, διοργανώνοντας τους πιο πετυχημένους Ολυμπιακούς που είχαν γίνει μέχρι εκείνη τη στιγμή.
-Οι αθλητές έκαναν για πρώτη φορά παρέλαση πίσω από την σημαία της χώρας τους κατά τη διάρκεια της τελετής έναρξης. Η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία συμμετείχαν ως ένα κράτος με την ονομασία «Αυστραλασία». Επίσης για πρώτη φορά κατασκευάστηκε στάδιο ειδικά για τους Ολυμπιακούς.
-Στο πνεύμα του fair play, ο τελικός των μεσαίων βαρών της ελληνορωμαϊκής πάλης μεταξύ του Φρίθιοφ Μάρτενσον και του Μόριτζ Άντερσον αναβλήθηκε για μία μέρα, προκειμένου ο πρώτος να αναρρώσει από τραυματισμό. Νικητής αναδείχτηκε ο Μάρτενσον.
Στοκχόλμη 1912
-Ο ημιτελικός των μεσαίων βαρών της ελληνορωμαϊκής πάλης μεταξύ του Ρώσου Μάρτιν Κλέιν και του Φινλανδού Άλφρεντ Ασικάινεν διήρκεσε 11 ώρες.
-Για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκε ημιαυτόματη ηλεκτρονική χρονομέτρηση και σύστημα φώτο-φίνις.
-Ένας Ινδιάνος από την Οκλαχόμα των ΗΠΑ, ο Τζιμ Θορπ νίκησε στο πένταθλο και το δέκαθλο. Το 1913 όμως οι επιτυχίες του αυτές ακυρώθηκαν διότι ανακαλύφθηκε ότι πριν τους Αγώνες είχε αποδεχτεί πρόταση με πολύ καλές χρηματικές απολαβές για να παίξει μπέιζμπολ. Να σημειωθεί ότι εκείνη την εποχή οι αθλητές που συμμετείχαν στους Ολυμπιακούς έπρεπε βάσει κανονισμού να είναι ερασιτέχνες. Το 1982 το εκτελεστικό συμβούλιο της ΔΟΕ αποφάσισε να αποκαταστήσει το όνομα του και να δώσει πίσω στην κόρη του τα μετάλλια του. Τα κατορθώματα του αποτυπώθηκαν σε φιλμ στην ταινία του Μάικλ Κάρτιτζ «The Bronze man» με τον Μπαρτ Λάνκαστερ στον ρόλο του Θορπ.
Αμβέρσα 1920
-Οι Ολυμπιακοί του 1916 ήταν προγραμματισμένο να διεξαχθούν στο Βερολίνο όμως ακυρώθηκαν λόγω του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου. Αυτοί του 1920 δόθηκαν στην Αμβέρσα ως ένδειξη τιμής στους Βέλγους για τα δεινά που πέρασαν κατά τη διάρκεια του πολέμου.
-Η Αμερικανίδα Εθέλντα Μπλέιντρεϊ κέρδισε το χρυσό μετάλλιο και στα τρία αγωνίσματα της κολύμβησης γυναικών. Συμπεριλαμβανομένων των προκριματικών, κολύμπησε σε πέντε κούρσες, σπάζοντας ισάριθμες φορές το παγκόσμιο ρεκόρ.
-Σε ηλικία 72 ετών, ο Σουηδός σκοπευτής Όσκαρ Σον κατέκτησε το ασημένιο μετάλλιο στο ομαδικό της διπλής βολής με τρέξιμο με κυνηγετικό όπλο και έγινε ο γηραιότερος Ολυμπιονίκης όλων των εποχών.
-Ο αγώνας με βάρκα 3,7 μέτρων της ιστιοπλοΐας πραγματοποιήθηκε σε δύο χώρες. Η πρώτη κούρσα διεξήχθη στο Βέλγιο και οι δύο επόμενες στην Ολλανδία λόγω του ότι οι δύο συμμετέχοντες ήταν Ολλανδοί.
Παρίσι 1924
-Ο Αμερικανός Τζόνι Βαϊσμίλερ στην πρώτη του εμφάνιση σε Ολυμπιακούς κατέκτησε δύο χρυσά μετάλλια στην κολύμβηση και το χάλκινο στο πόλο. Συμμετείχε και στους Αγώνες του 1928 και στη συνέχεια πήγε στο Χόλιγουντ και έδωσε «σάρκα και οστά» στον ρόλο του Ταρζάν σε 12 ταινίες.
-Η Αμερικανίδα Γερτρούδη Έντερλι πήρε το χάλκινο στα 100μ. ελεύθερο. Δύο χρόνια αργότερα έγινε η πρώτη γυναίκα που διέσχισε κολυμπώντας το κανάλι της Μάγχης και μάλιστα με χρόνο περίπου δύο ώρες μικρότερο από οποιονδήποτε άνδρα το είχε επιχειρήσει μέχρι εκείνη τη στιγμή.
-Ήταν η πρώτη φορά που οι αθλητές στεγάστηκαν σε Ολυμπιακό χωριό, το οποίο απαρτιζόταν από ξύλινες καμπίνες.
Άμστερνταμ 1928
-Κατά τη διάρκεια του προημιτελικού, ο Αυστραλός κωπηλάτης Χένρι Πιρς σταμάτησε προκειμένου να περάσει με ασφάλεια μπροστά από τη βάρκα του μια οικογένεια παπιών. Αυτό δεν τον εμπόδισε να κερδίσει την κούρσα, παίρνοντας στο τέλος το χρυσό.
-Στην τελετή έναρξης η αποστολή της Ελλάδας παρήλασε πρώτη και αυτή της οικοδέσποινας, που στην συγκεκριμένη περίπτωση ήταν της Δανίας, τελευταία. Από τότε αυτό γίνεται πάντα βάσει του Ολυμπιακού πρωτοκόλλου.
-Αθλητές από 28 διαφορετικές χώρες κατέκτησαν χρυσό μετάλλιο στο Άμστερνταμ, ένα ρεκόρ που κράτησε 40 χρόνια.
-Τα 100μ. ήταν το πρώτο αγώνισμα του στίβου για γυναίκες που διεξήχθη στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων. Η Αμερικανίδα Μπέτι Ρόμπινσον κέρδισε στον τελικό με μισό μέτρο διαφορά από την δεύτερη, στην τέταρτη μόλις συμμετοχή της ζωής της σε αγώνα.
Λος Άντζελες 1932
-Πρόκειται για τους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες που διήρκεσαν 16 μέρες. Η διάρκεια παραμένει μεταξύ 15 και 18 ημερών μέχρι σήμερα. Από το 1900 ως το 1928 καμία διοργάνωση δεν είχε διεξαχθεί σε λιγότερες από 79 μέρες!
-Ο 14χρονος Γιαπωνέζος Κουσούο Κιταμούρα νίκησε στα 1.500μ. ελεύθερο της κολύμβησης και έγινε ο νεαρότερος αθλητής σε όλα τα αθλήματα που πήρε το χρυσό σε ατομικό αγώνισμα.
-Η Βρετανίδα ξιφομάχος Τζούντι Γκίνες αποχαιρέτησε τα όνειρα της για χρυσό όταν επεσήμανε στους αρμόδιους ότι δεν είχαν προσέξει δύο χτυπήματα που είχε δεχτεί από την αντίπαλο της στον τελικό, την Αυστριακή Έλεν Πρέις.
-Ο Φινλανδός Πάαβο Νούρμι και η Γαλλίδα Ζουλς Λαντουμέγκ καταχωρήθηκαν ως επαγγελματίες και δεν μπόρεσαν να λάβουν μέρος.
-Για πρώτη φορά υπήρξε διαχωρισμός ανδρών και γυναικών στη διαμονή. Οι άνδρες κατέλυσαν στο Ολυμπιακό Χωριό και οι γυναίκες σε πολυτελές ξενοδοχείο.
Βερολίνο 1936
-Οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1936 έχουν μείνει στη μνήμη μας για την αποτυχημένη προσπάθεια του Αδόλφου Χίτλερ να τους χρησιμοποιήσει για να προωθήσει την θεωρία του περί ανωτερότητας της αρίας φυλής. Ο έγχρωμος Αμερικανός σπρίντερ και άλτης του μήκους Τζέσε Όουενς με τα τέσσερα χρυσά μετάλλια που κατέκτησε (100μ., 200μ. 4Χ100μ. και μήκος) ήταν ο μεγάλος ήρωας της διοργάνωσης. Ο Γερμανός αντίπαλος του στο μήκος, Λουτζ Λονγκ μάλιστα δεν φοβήθηκε να δείξει την συμπάθεια του προς τον Όουενς μπροστά στους Ναζί.
-Η Ίνγκε Σόρενσεν από τη Δανία κατέκτησε το χάλκινο στα 200μ. πρόσθιο της κολύμβησης σε ηλικία 12 ετών και έγινε η νεαρότερη μεταλλιούχος σε ατομικό αγώνισμα.
-Ο Ούγγρος πολίστας Όλιβιερ Χάλασι πήρε το τρίτο του μετάλλιο. Το ένα του πόδι ήταν ακρωτηριασμένο από το γόνατο και κάτω μετά από ατύχημα με αυτοκίνητο.
Λονδίνο 1948
-Ο 17χρονος Αμερικανός Μπομπ Ματίας νίκησε στο δέκαθλο, έχοντας ασχοληθεί με το αγώνισμα τέσσερις μόνο μήνες. -Δύο αθλητές που ήταν Ολυμπιονίκες το 1936 κατάφεραν να διατηρήσουν τα σκήπτρα τους 12 χρόνια αργότερα. Ο λόγος για την Ουγγαρέζα Ιλόνα Έλεκ στο ξίφος ξιφομαχίας και τον Τσεχοσλοβάκο Γιαν Μπρζακ στα 1.000μ. του κανό.
-Ο Κάρολι Τάκατς ήταν μέλος της παγκόσμιας πρωταθλήτριας ομάδας σκοποβολής της Ουγγαρίας το 1938 όταν μια χειροβομβίδα διέλυσε το δεξί του χέρι, αυτό που κράταγε το πιστόλι. Έμαθε όμως να πυροβολεί με το άλλο χέρι και δέκα χρόνια αργότερα κέρδισε χρυσό Ολυμπιακό μετάλλιο στη γρήγορη βολή με πιστόλι.
Ελσίνκι 1952
-Ο Τσεχοσλοβάκος Εμίλ Ζάτοπεκ έγινε το μοναδικό άτομο στην ιστορία των Ολυμπιακών Αγώνων που κέρδισε στα 5.000μ., 10.000μ. και τον μαραθώνιο σε μία διοργάνωση.
-Η ΕΣΣΔ συμμετείχε για πρώτη φορά σε Ολυμπιακούς. Οι αθλητές της κατέλυσαν σε ξεχωριστό μέρος, αφού υπήρχε ο φόβος για συμπλοκές λόγω του «ψυχρού πολέμου». Η γυναικεία ομάδα της γυμναστικής εντυπωσίασε, κερδίζοντας εύκολα το χρυσό στο ομαδικό. Από τότε ξεκίνησε η απόλυτη κυριαρχία της που κράτησε 40 χρόνια μέχρι που έπαψε να υφίσταται η Σοβιετική Ένωση.
-Μία από τις πρώτες γυναίκες στην οποία επιτράπηκε να ανταγωνιστεί τους άνδρες στο ντρεσάζ της ιππασίας ήταν η Λις Χάρτελ από τη Δανία. Παρά το γεγονός ότι ήταν παράλυτη από τα γόνατα και κάτω «χτυπημένη» από πολιομυελίτιδα και χρειαζόταν βοήθεια για να ανέβει και να κατέβει από το άλογο, κέρδισε το ασημένιο μετάλλιο.
-Το 1924 ο Μπιλ Χέβενς είχε επιλεγεί να εκπροσωπήσει τις ΗΠΑ στην οκτάκωπο λέμβο με τιμονιέρη στην κωπηλασία αλλά είχε προτιμήσει να μείνει σπίτι του κοντά στη σύζυγο του που περίμενε το πρώτο τους παιδί. 28 χρόνια αργότερα, αυτό το παιδί, ο Φρανκ Χέβενς κέρδισε το χρυσό στα 10.000μ. του μονού κανό.
Μελβούρνη 1956
-Η Μελβούρνη πήρε το χρίσμα να διοργανώσει τους Αγώνες του 1956 χάρη σε μία ψήφο παραπάνω που είχε από το Μπουένος Άιρες. Οι νόμοι της Αυστραλίας όμως δεν επέτρεπαν την είσοδο στη χώρα ξένων αλόγων και έτσι τα αγωνίσματα της ιππασίας έγιναν στη Στοκχόλμη. Πρόκειται για τους πρώτους Ολυμπιακούς που έγιναν στο νότιο ημισφαίριο.
-Η ομάδα μπάσκετ των ΗΠΑ καθοδηγούμενη από τον Μπιλ Ράσελ και τον Κ.C. Τζόουνς πραγματοποίησε την πιο επιβλητική εμφάνιση στην ιστορία της διοργάνωσης. Σκόραρε περισσότερο από το διπλό των πόντων που έβαζαν οι περισσότεροι αντίπαλοι της και κέρδισε κάθε παιχνίδι της με διαφορά τουλάχιστον 30 πόντων.
-Η εισβολή της ΕΣΣΔ στην Ουγγαρία προκάλεσε την αντίδραση αρκετών δυτικών χωρών και μερικές απ’ αυτές όπως η Ισπανία, η Ελβετία και η Ολλανδία αποσύρθηκαν από τους Αγώνες. Η Αίγυπτος, ο Λίβανος και το Ιράκ αρνήθηκαν να συμμετάσχουν διαμαρτυρόμενοι για την γαλλική και βρετανική επέμβαση στο Σουέζ. Η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας αρνήθηκε να λάβει μέρος λόγω της συμμετοχής της Ταϊβάν. Το θέμα αυτό χρειάστηκε 28 χρόνια για να λυθεί.
Ρώμη 1960
-Ο Ιταλός Σάντε Γκαϊαρντόνι έγινε ο μοναδικός ποδηλάτης στην ιστορία των Ολυμπιακών που νίκησε τόσο στην ατομική χρονομέτρηση όσο και στο σπριντ.
-Ο Ράφερ Τζόνσον και ο Σι Κέι Γιανγκ ήταν προπονητές δεκάθλου και συνεργάτες στο πανεπιστήμιο UCLA αλλά στους Αγώνες ο πρώτος εκπροσώπησε τις ΗΠΑ και ο δεύτερος την κινεζική Ταϊπέι. Πήραν την 1η και 2η θέση αντίστοιχα σε ένα δραματικό φινάλε και στη συνέχεια έπεσαν εξουθενωμένοι ο ένας στην αγκαλιά του άλλου.
-Οι Αγώνες της Ρώμης ήταν οι τελευταίοι στους οποίους συμμετείχε η Ν. Αφρική, καθώς η ΔΟΕ δεν θέλησε να ανεχτεί την ρατσιστική πολιτική της κυβέρνησης της. Το «εμπάργκο» κράτησε 32 χρόνια.
-Ένας ποδηλάτης, ο Δανός Κνουτ Ένεμαρκ Γιένσεν κατέρρευσε και πέθανε. Βρέθηκε να έχει πάρει αμφεταμίνες και ο θάνατος του συνέβαλε κατά μεγάλο ποσοστό στην καθιέρωση του τεστ για ναρκωτικά.
Τόκιο 1964
-Πρόκειται για τους πρώτους Αγώνες που έγιναν στην Ασία. Οι Γιαπωνέζοι εξέφρασαν την επιτυχημένη αποκατάσταση τους μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο επιλέγοντας για τελευταίο λαμπαδηδρόμο τον Γιοσινόρι Σακάι, ο οποίος είχε γεννηθεί στη Χιροσίμα στις 6 Αυγούστου 1945, την ημέρα που η πόλη καταστράφηκε από την ατομική βόμβα.
-Η Ουκρανή Λαρίσα Λατίνινα κατέκτησε έξι μετάλλια στην γυμναστική, φτάνοντας συνολικά τα 18 (9 χρυσά, 5 ασημένια και 4 χάλκινα) σε τρεις Ολυμπιακούς Αγώνες. Είναι μία από τις τέσσερις μόλις αθλήτριες όλων των αθλημάτων που έχει πάρει 9 χρυσά.
Μεξικό 1968
-Οι Αγώνες του Μεξικού ήταν αμφιλεγόμενοι λόγω του υψομέτρου, καθώς η πόλη είναι 2.300μ. πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, κάτι που σημαίνει ότι ο αέρας περιέχει 30% λιγότερο οξυγόνο. Αυτό από την μια πλευρά ήταν κακό γιατί προκάλεσε μεγάλα προβλήματα σε αρκετούς συμμετέχοντας στα αγωνίσματα αντοχής και από την άλλη καλό διότι συνέβαλε στην επίτευξη πολλών παγκόσμιων ρεκόρ.
-Ο Αμερικανός Μπομπ Μπίμον ήταν το ακλόνητο φαβορί για το χρυσό στο μήκος αλλά κανείς δεν είχε φανταστεί τι θα πετύχαινε. Το πρώτο του άλμα ήταν τόσο μεγάλο που το μηχάνημα μετρήματος που υπήρχε δεν αρκούσε. Οι κριτές αναγκάστηκαν να χρησιμοποιήσουν μεζούρα με το άλμα του να φτάνει στα 8μ90, 55 εκατοστά μεγαλύτερο από το μέχρι εκείνη τη στιγμή υφιστάμενο παγκόσμιο ρεκόρ. Η επίδοση αυτή ήταν η κορυφαία όλων των εποχών στον κόσμο για 22 χρόνια.
-Ο Σουηδός αθλητής του μοντέρνου πεντάθλου Χανς Γκούναρ Λίλιενβαλ έγινε ο πρώτος που αποβλήθηκε από Ολυμπιακούς Αγώνες λόγω χρήσης ουσιών. Βρέθηκε να έχει καταναλώσει μεγάλη ποσότητα αλκοόλ.
-Ο Τόμι Σμιθ και ο Τζον Κάρλος, ο πρώτος και δεύτερος αντίστοιχα στα 200μ., αμφότεροι μαύροι, έμειναν στην ιστορία από μια κίνηση διαμαρτυρίας για τον φυλετικό διαχωρισμό που υφίστατο στις ΗΠΑ. Κατά την διάρκεια της τελετής απονομής των μεταλλίων και ενώ ο εθνικός ύμνος της χώρας τους ακουγόταν, σήκωσαν ψηλά το χέρι τους σε γροθιά, φορώντας μαύρο γάντι. Ακολούθησε η αποπομπή τους από το Ολυμπιακό χωριό.
Μόναχο 1972
-Οι Ολυμπιακοί του 1972 υποτίθεται ότι αποτελούσαν μια γιορτή της ειρήνης και τις 10 πρώτες μέρες ήταν αυτό ακριβώς. Τα ξημερώματα όμως της 5ης Σεπτεμβρίου οκτώ Παλαιστίνιοι τρομοκράτες μπήκαν στο Ολυμπιακό χωριό, σκότωσαν δύο μέλη της αποστολής του Ισραήλ και πήραν εννιά ομήρους, οι οποίοι στη συνέχεια σκοτώθηκαν μαζί με πέντε από τους τρομοκράτες και έναν αστυνομικό. Το πρόγραμμα διακόπηκε για 34 ώρες σε ένδειξη πένθους.
-Ο Αμερικανός κολυμβητής Μαρκ Σπιτς είχε δηλώσει συμμετοχή σε επτά αγωνίσματα, καταφέρνοντας στο τέλος κάτι ανεπανάληπτο: να κατακτήσει επτά χρυσά μετάλλια με ισάριθμα παγκόσμια ρεκόρ.
Μόντρεαλ 1976
-Η 14χρονη Ρουμάνα Νάντια Κομανέτσι προκάλεσε αίσθηση όταν για την εμφάνιση της στους ασύμμετρους ζυγούς βαθμολογήθηκε με το απόλυτο 10, κάτι που συνέβη για πρώτη φορά. Στο τέλος κέρδισε επτά 10άρια.
-Ο Ούγγρος Μίκλος Νέμεθ κατέκτησε το χρυσό στον ακοντισμό και έγινε ο πρώτος γιος «χρυσού» Ολυμπιονίκη που πέτυχε κάτι τέτοιο. Ο πατέρας του, Ίμρε ήταν πρώτος στη σφυροβολία το 1948.
Μόσχα 1980
-Οι ΗΠΑ δεν συμμετείχαν στους Αγώνες της Μόσχας ως ένδειξη διαμαρτυρίας και αντίθεσης στην εισβολή της ΕΣΣΔ στο Αφγανιστάν τον Δεκέμβριο του 1979. Ο πρόεδρος της χώρας Τζίμι Κάρτερ κάλεσε και άλλες χώρες να ακολουθήσουν το παράδειγμα των ΗΠΑ. Η Μ. Βρετανία και η Αυστραλία υποστήριξαν μεν την κίνηση αυτή αλλά άφησαν στους αθλητές τους το περιθώριο να επιλέξουν αν θέλουν να ταξιδέψουν στη Μόσχα. Αντίθετα, ο Κάρτερ απαγόρεψε οποιαδήποτε μετακίνηση προς την διοργανώτρια πόλη των Ολυμπιακών, απειλώντας μάλιστα τους αθλητές με ακύρωση του διαβατηρίου τους σε περίπτωση που πάνε στη ΕΣΣΔ. Επακόλουθο ήταν 65 χώρες να επιστρέψουν τις προσκλήσεις που είχαν λάβει ενώ 80 έστειλαν εκπροσώπους.
-Το μποϊκοτάζ είχε αντίκτυπο στο τουρνουά χόκεϊ επί χόρτου γυναικών, καθώς όλες οι χώρες που επρόκειτο να λάβουν μέρος ακύρωσαν την συμμετοχή τους με εξαίρεση την ομάδα της Σοβιετικής Ένωσης. Πέντε εβδομάδες πριν την έναρξη έγινε πρόσκληση στη Ζιμπάμπουε να στείλει ομάδα. Τα μέλη της επιλέχτηκαν λιγότερο από βδομάδα πριν τους Ολυμπιακούς και στη Μόσχα εξέπληξαν τους πάντες, παίρνοντας την πρώτη θέση!
-Στη δίκωπο με πηδαλιούχο στην κωπηλασία τόσο το πλήρωμα που τερμάτισε πρώτο, οι Μπερντ και Γιοργκ Λάντβινγκ από την Ανατολική Γερμανία όσο και αυτό που ήταν δεύτερο, οι Γιούρι και Νικολάι Πιμένοφ από την Ρωσία, ήταν δίδυμοι.
-Ο Αλεξάντερ Ντιτιάτιν από την ΕΣΣΔ κέρδισε μετάλλια σε όλα τα αγωνίσματα της γυμναστικής (χρυσό στο ομαδικό, τους κρίκους και το ατομικό, ασημένιο στο άλμα, το δίζυγο, το μονόζυγο και τον ίππο και χάλκινο στο έδαφος) και έγινε ο μοναδικός αθλητής με οκτώ μετάλλια σε μία διοργάνωση.
Λος Άντζελες 1984
-Η τοξοβόλος Νερόλι Φέαρχολ ήταν η πρώτη παραπληγική αθλήτρια που ανέβηκε στο βάθρο σε Ολυμπιακούς. Αγωνίστηκε καθισμένη σε αναπηρικό καροτσάκι.
-Ο Αμερικανός Καρλ Λιούις έμεινε στην ιστορία, καθώς ισοφάρισε το ρεκόρ που είχε πετύχει ο συμπατριώτης του Τζέσε Όουενς στο Βερολίνο το 1936, κερδίζοντας τέσσερα χρυσά μετάλλια στα ίδια αγωνίσματα (100μ., 200μ., 4Χ100μ. και μήκος).
-Μετά την τρομοκρατική επίθεση στη διοργάνωση του Μονάχου το 1972 και την οικονομική καταστροφή του Μόντρεαλ το 1976, το Λος Άντζελες ήταν η μοναδική πόλη που διεκδίκησε τους Ολυμπιακούς του 1984. Πρόκειται για τους πρώτους Αγώνες από το 1896 που πραγματοποιήθηκαν χωρίς την οικονομική υποστήριξη της κυβέρνησης και για τον λόγο αυτό οι διοργανωτές βασίστηκαν κατά μεγάλο ποσοστό στους σπόνσορες. Οι αρνητικές κριτικές που δέχτηκαν γι’ αυτό ήταν πολλές, ωστόσο οι συγκεκριμένοι Ολυμπιακοί αποτέλεσαν το μοντέλο για τις μελλοντικές διοργανώσεις. Σε αυτό συνετέλεσε και το γεγονός ότι τα κέρδη έφτασαν στα 223 εκατομμύρια δολάρια…
-Μια ιδιαιτερότητα είχαν τα 400μ. ελεύθερο ανδρών της κολύμβησης. Σύμφωνα με το σύστημα που ίσχυε από το 1984 ως το 1996, οι οκτώ καλύτεροι των προκριματικών συμμετείχαν στον μεγάλο τελικό και οι επόμενοι οκτώ στον μικρό τελικό. Για μία και μοναδική φορά στην ιστορία των Ολυμπιακών, συνέβη ο νικητής του μικρού τελικού, ο Δυτικογερμανός Τόμας Φάρνερ, να σημειώσει καλύτερο χρόνο από τον νικητή του μεγάλου τελικού.
Σεούλ 1988
-Η Γερμανίδα Κρίστα Λούντινγκ Ρόθενμπούργκερ, η οποία λίγους μήνες νωρίτερα είχε πάρει δύο μετάλλια στο σκι, κατέκτησε ασημένιο μετάλλιο στην ποδηλασία και έγινε η μοναδική αθλήτρια με μετάλλιο σε θερινούς και χειμερινούς Ολυμπιακούς την ίδια χρονιά.
-Κατά την διάρκεια της τελετής έναρξης την φλόγα μέσα στο στάδιο μετέφερε ο 76χρονος Σον Κιτσούνγκ, νικητής του μαραθωνίου στους Αγώνες του 1936. Τότε ο Σον είχε αναγκαστεί να συμμετάσχει στους Ολυμπιακούς με γιαπωνέζικο όνομα γιατί η Κορέα είχε καταληφθεί από την Ιαπωνία.
-Ο Καναδός Μπεν Τζόνσον σημείωσε παγκόσμιο ρεκόρ στα 100μ. αλλά βρέθηκε θετικός σε στεροειδή. Ήταν ο πρώτος γνωστός αθλητής που αποβλήθηκε λόγω ντόπινγκ.
-Η Σουηδέζα τοξοβόλος Κέρστιν Παλμ έγινε η πρώτη γυναίκα που συμμετείχε σε επτά Ολυμπιακούς Αγώνες.
Βαρκελώνη 1992
-Στο τουρνουά μπάσκετ των ανδρών συμμετείχαν για πρώτη φορά επαγγελματίες. Οι ΗΠΑ με τους Μάτζικ Τζόνσον, Μάικλ Τζόρνταν, Λάρι Μπερντ, Τσαρλς Μπάρκλεϊ, που συνέθεσαν την επονομαζόμενη «dream team» σε οκτώ ματς σημείωσε κατά μέσο όρο 117 πόντους και δεν πήρε ούτε ένα τάιμ άουτ.
-Ο Αντρέας Κέλερ πήρε με την εθνική ομάδα χόκεϊ της Γερμανίας το χρυσό μετάλλιο. Ήταν η τρίτη γενιά της οικογένειας του που ανέβαινε στο βάθρο σε Ολυμπιακούς. Ο παππούς του, Έρβιν είχε πάρει το ασημένιο το 1936 και ο πατέρας του, Κάρστεν το χρυσό το 1972.
-Ο 11χρονος Ισπανός Κάρλος Φροντ, που συμμετείχε στην οκτάκωπο με πηδαλιούχο, έγινε ο νεαρότερος αθλητής σε Ολυμπιακούς από το 1900.
Ατλάντα 1996
-Ο Καρλ Λιούις έγινε ο τρίτος μόλις αθλητής που κερδίζει στα ίδια ατομικά αγωνίσματα για τέταρτη φορά και ο τέταρτος που παίρνει εννιά χρυσά μετάλλια.
-Ο Αυστριακός ιστιοπλόος Χούμπερτ Ράουντας έγινε ο πρώτος αθλητής που συμμετείχε σε εννιά Ολυμπιακούς. Πριν ξεκινήσει το σερί του το 1964, ήταν αναπληρωματικός το 1960.
-Στον δεύτερο γύρο των 82κ. της ελεύθερης πάλης βρέθηκαν αντιμέτωποι ο Ελμάντι Γιαμπραΐλοφ για το Καζακστάν και ο Λούτσμαν Γιαμπραΐλοφ για την Μολδαβία. Ήταν αδέρφια από την Τσετσενία αλλά επέλεξαν να μην εκπροσωπήσουν την Ρωσία λόγω του πολεμικού μετώπου που είχε ανοίξει η τελευταία με την πατρίδα τους.
-Ο Βίραγκ Τσούργκο από την Ουγγαρία επρόκειτο να συμμετάσχει μόνο στο διπλό. Το πρωί της έναρξης των αγώνων του απλού όμως και ενώ βοηθούσε μια συμπατριώτισσα της στην προθέρμανση ενημερώθηκε ότι μία αθλήτρια δεν θα κατέβαινε να παίξει και της προτάθηκε να την αντικαταστήσει. Πέντε λεπτά αργότερα εμφανίστηκε στο κορτ φορώντας τα ρούχα της προπόνησης και βγήκε νικήτρια.
Σίδνεϊ 2000
-Ο Γάλλος τζουντόκα Νταβίντ Ντουλέ πήγε στο Σίδνεϊ χωρίς να έχει πολλές ελπίδες για να πάρει το δεύτερο συνεχόμενο χρυσό του μετάλλιο, καθώς ένας σοβαρός τραυματισμός στον ώμο και ενοχλήσεις στη μέση τον είχαν βγάλει εκτός δράσης για πάνω από ένα χρόνο. Στο τατάμι όμως άφησε όλα τα προβλήματα που είχε αντιμετωπίσει πίσω και «αναγεννήθηκε», διατηρώντας τα σκήπτρα μετά τη νίκη στον τελικό επί του Γιαπωνέζου Σινίτσι Σινοχάρα.
-Ο Βρετανός Στιβ Ρεντγκρέιβ έγινε ο πρώτος κωπηλάτης που κερδίζει χρυσό μετάλλιο σε πέντε συνεχόμενους Ολυμπιακούς.
Αθήνα 2004
-Η Τουρκάλα Νουρτσάν Ταϊλάν, ύψους 1μ50, κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στα 48 κιλά της άρσης βαρών σηκώνοντας διπλάσια κιλά από το βάρος της, πετυχαίνοντας παγκόσμιο ρεκόρ τόσο στο αρασέ (97.5κ.) όσο και στο σύνολο (210κ.). Έγινε η πρώτη Τουρκάλα «χρυσή» Ολυμπιονίκης σε όλα τα αθλήματα.
-Η ομάδα των 4Χ200μ. των ΗΠΑ, αποτελούμενη από τις Νάταλι Κάφλιν, Κάρλι Πίπερ, Ντάνα Βόλμερ και Κέιτλιν Σαντένο τερμάτισε στον τελικό σε 7:53.42 με διαφορά δυόμιση δευτερολέπτων από την δεύτερη Κίνα. Έτσι κατέρριψε το «στοιχειωμένο» παγκόσμιο ρεκόρ που είχε πετύχει η Ανατολική Γερμανία το 1987.
-Η Αργεντινή έβαλε τέλος στην κυριαρχία των ΗΠΑ στο ανδρικό μπάσκετ. Με ηγέτη τον Εμανουέλ Τζινόμπιλι νίκησε τους Αμερικανούς αστέρες στα ημιτελικά με 89-81 ενώ στον τελικό επιβλήθηκε της Ιταλίας με 84-69, κερδίζοντας το πρώτο χρυσό μετάλλιο της χώρας σε ομαδικό άθλημα.
-Η Γερμανίδα Μπίρτζιτ Φίσερ κατέκτησε το χρυσό στο Κ4 500μ. και το ασημένιο στο Κ2 500μ. του κανόε καγιάκ και έγινε η πρώτη γυναίκα όλων των αθλημάτων με χρυσά σε έξι διαφορετικούς Ολυμπιακούς σε 24 συναπτά έτη και η πρώτη αθλήτρια στην ιστορία με δύο ή περισσότερα μετάλλια σε πέντε διαφορετικούς Αγώνες.
-Ο Μαροκινός Χισάμ Ελ Γκερούζ έγινε ο πρώτος δρομέας μετά τον Πάαβο Νούρμι το 1924 που νίκησε στα 1.500μ. και στα 5.000μ. Στα 1.500μ. ξεπεράστηκε στα μέσα της κούρσας από τον Μπέρναρντ Λάγκατ αλλά αντεπιτέθηκε και τερμάτισε πρώτος ενώ στα 5.000μ. ήρθε από πίσω για να νικήσει τον Κενενίσα Μπεκέλε.
-Η ποδοσφαιρική ομάδα του Ιράκ, παρά την συνεχιζόμενη πολεμική σύρραξη στη χώρα της, προκρίθηκε στους Ολυμπιακούς, φτάνοντας μάλιστα μέχρι τα ημιτελικά.
-Ο μαραθώνιος έγινε στην ίδια διαδρομή με αυτόν του 1896, ξεκινώντας από τον Μαραθώνα και καταλήγοντας στο Παναθηναϊκό Στάδιο. Ο Βραζιλιάνος Βαντερλέι ντε Λίμα ήταν πρωτοπόρος αλλά επτά χιλιόμετρα πριν τον τερματισμό ένας άνδρας τον έσπρωξε εκτός δρόμου. Ο ντε Λίμα σηκώθηκε και συνέχισε, κερδίζοντας εν τέλει το χάλκινο ενώ βραβεύτηκε με το μετάλλιο «Πιέρ ντε Κουμπερτέν» για το αθλητικό του πνεύμα.