Οι Βραζιλιάνοι που πετάνε τάπες στα βαρέλια
Ο Θέμης Καίσαρης εξηγεί γιατί η Βραζιλία δεν είχε και κάτι εξαιρετικό που να καταστράφηκε με το 1-7 και γιατί η συντριβή την αναγκάζει να σκεφτεί για πρώτη φορά αν μπορεί να κάνει κάτι διαφορετικό πέρα απ’το να πετάει τάπες στα βαρέλια των ταλέντων.
Το θέμα Βραζιλία – jogo bonito το θίξαμε σε προηγούμενο κείμενο, δεν υπάρχει λόγος να επανέλθουμε. Μια μέρα μετά διαπίστωσα πως ο Ρόρι Σμιθ έχει γράψει για το ίδιο θέμα στο ESPN, με τίτλο “Jogo bonito, η εξαίρεση και όχι ο κανόνας” . Αξίζει να το διαβάσετε, όχι μόνο για μια δεύτερη ματιά που λένε κι οι γιατροί, αλλά γιατί η επιχειρηματολογία του Σμιθ πηγαίνει ακόμα πιο πίσω, σε παλαιότερες δεκαετίες, για να καταλήξει στο ίδιο συμπέρασμα: διαχρονικά η Βραζιλία έχει αγωνιστεί περισσότερο ως η ομάδα που πολλοί “δέρνουν” και αμύνονται για να σολάρουν 2-3 αστέρες, παρά ως η ομάδα της συνολικής επιθετικής φιλοσοφίας.
Προκρίσεις και αποκλεισμοί
Μ’αυτά στο μυαλό, η ματιά στη Βραζιλία του 2014 δεν λέει πως πρόδωσε κάποια φιλοσοφία ή πως έκανε πράγματα έξω απ’το DNA της. Η ματιά λέει πως πρώτον η Βραζιλία απλώς επανέλαβε αυτό που κάνει σχεδόν πάντα στα σύγχρονα Μουντιάλ, απ’το 1986 και μετά. Αποκλείστηκε από ισάξια/καλύτερη ομάδα.
Η “όχι και τόσο φαντεζί” Βραζιλία του 1994 απέκλεισε στο δρόμο για τον τελικό τα “μεγαθήρια” της Αμερικής, της Σουηδίας και η μόνη μεγάλη ομάδα που απέκλεισε ήταν η Ολλανδία. Το 2002 η Βραζιλία των τριών Ρ και πάλι βρήκε “μεγαθήρια”. Βέλγιο, Αγγλία και Τουρκία στο δρόμο για τον τελικό απέναντι το χειρότερο ρόστερ της Γερμανίας όλων των εποχών σε Μουντιάλ.
Τι έκανε τις φορές που δεν κατέκτησε το Μουντιάλ; Το 1986 πρόκριση με Πολωνία και αποκλεισμός απ’τη Γαλλία. Το 1990 αποκλεισμός απ’την Αργεντινή στον πρώτο γύρο. Το 1998 πρόκριση με Χιλή, Δανία και Ολλανδία. Το 2006 πρόκριση με Γκάνα, αποκλεισμός από Γαλλία. Το 2010 πρόκριση με Χιλή, αποκλεισμός με Ολλανδία. Που είναι οι προκρίσεις απέναντι σε μεγάλες ομάδες;
Εδώ και 28 χρόνια οι μεγάλες ομάδες που έχει αποκλείσει η Βραζιλία σε επτά Παγκόσμια Κύπελλα είναι η Ολλανδία (δύο φορές, χωρίς να είναι καλύτερη σε κανένα ματς, μία φορά με φάουλ που πέρασε από 15 πόδια και μία στα πέναλτι) και η Αγγλία, που έχει κάνει τον αποκλεισμό τέχνη και δεν την έχουμε δει ποτέ να προκρίνεται κόντρα σε μεγάλο αντίπαλο. Λογικό να χρειαστεί φέτος πέναλτι με μια εξαιρετική Χιλή και να αποκλειστεί (όχι φυσικά με 1-7) από τη Γερμανία.
Αντιστροφή ρόλων
Όπως έγραψε και ο Μάικλ Κοξ πριν τον ημιτελικό, οι ρόλοι των δύο χωρών αντιστράφηκαν στα 12 χρόνια που μεσολάβησαν απ’την πρώτη τους συνάντηση στον τελικό το 2002.
Τότε, η καλύτερη σύγχρονη Βραζιλία που έχουμε δει είχε πέντε παίκτες να αμύνονται για να επιτεθούν (κυρίως στην κόντρα) οι υπόλοιποι πέντε: Ρομπέρτο Κάρλος, Καφού, Ροναλντίνιο, Ριβάλντο και Ρονάλντο. Όλοι τους ήταν οι καλύτεροι στον κόσμο στις θέσεις τους, ενώ στον πάγκο υπήρχε και ο Κακά. Απέναντί τους είχαν τη Γερμανία, που είχε τον Μπάλακ και χωρίς αυτόν στον τελικό αγωνίστηκε με Μέτσελντερ, Ράμελοφ, Λίνκε, Μπόντε, Γέρεμι, Χάμαν, Φρινγκς, Σνέιντερ, Νόεβιλ και Κλόζε. Ίσως το χειρότερο ποιοτικά σύνολο που έχουμε δει σε σύγχρονο τελικό Μουντιάλ.
Δώδεκα χρόνια μετά, οι Γερμανοί όχι μόνο ξεχειλίζουν ποιότητα σε ενδεκάδα, πάγκο και τραυματίες (Γκιντογκάν, Ρόις), αλλά έχουν και αγωνιστική ταυτότητα. Το 2010 πήγαν στο Μουντιάλ ως ομάδα που διέλυε τους πάντες στην κόντρα μέχρι που τους σταμάτησε η Ισπανία, που δεν γινόταν να την πιάσεις κορόιδο. Τώρα, βασισμένοι για μία ακόμα φορά στο στιλ της Μπάγερν, κατέβηκαν να παίξουν με την μπάλα, ως η καλύτερη ομάδα του τουρνουά στο παιχνίδι κατοχής, στην επιθετική φιλοσοφία.
Δώδεκα χρόνια μετά το 2002, η Βραζιλία υπολειπόταν σε ταλέντο, σε φιλοσοφία, σε τρόπο παιχνιδιού, αφού είχε πάλι την ίδια, απλοϊκή λογική: να βρούμε αυτούς που θα “δέρνουν” και θα αμύνονται, για κάνουν τη διαφορά οι καλοί μας. Για το μόνο που δεν ευθύνεται, είναι πως δεν έχει σύλλογο να βασιστεί, όπως έχουν κάνει κατά καιρούς οι επιτυχημένες Ευρωπαϊκές ομάδες.
Όλα αυτά δεν συνεπάγονται πως ήταν νορμάλ να φάνε επτά γκολ απ’τη Γερμανία. Τα έφαγαν περισσότερο γιατί δεν είχαν τρόπο και μυαλό να διαχειριστούν το γεγονός πως έμειναν πίσω στο σκορ και έχασαν κάθε συνοχή απέναντι στην ομάδα που απαγορεύεται να κάνεις κάτι τέτοιο. Αλλά, στην ουσία θα ήταν τεράστια υπέρβαση μια πρόκριση απέναντι σε μια ομάδα με αγωνιστική ταυτότητα και ταλέντο, που δεν παράχθηκε τυχαία, αλλά χάρις σε ένα εθνικό ποδοσφαιρικό πλάνο 15 χρόνων.
Με “κανονικό” αποκλεισμό
Θα μπορούσαν βέβαια να αποκλειστούν με τρόπο που δεν συνιστά ο,τι πιο σοκαριστικό και εξευτελιστικό έχουμε δει ποτέ σε Μουντιάλ. Πλέον, τίποτα δεν θα είναι ίδιο μετά απ’αυτό το 1-7. Όμως, αυτό δεν είναι απαραίτητα απολύτως καταστροφικό.
Η Γερμανία, που τους διέσυρε, άλλαξε τα πάντα μόνο αφού πρώτα είχε αποκλειστεί από δύο συνεχόμενα Euro στη φάση των ομίλων, χωρίς να πετύχει νίκη. Τα άλλαξε και περίμενε πολλά χρόνια για να απολαύσει τους καρπούς. Η Βραζιλία δεν είχε και τίποτα που να καταστράφηκε απ’αυτό το 1-7, πέρα από την ψευδαίσθηση δεκαετιών πως πάντα θα βρίσκει ταυτόχρονα 3-4 υπέρ-παίκτες που θα την οδηγούν στην κορυφή, χωρίς καν να αποκλείουν με έμφαση μια μεγάλη ομάδα.
Ένας “κανονικός” αποκλεισμός δεν θα ήταν μια αιώνια στάμπα όπως αυτό το 1-7. Αλλά ίσως και ένας “κανονικός” αποκλεισμός να μην “ξυπνούσε” και ποτέ μια χώρα που απλώς υπολογίζει στην “αιώνια” παραγωγή ταλέντων. Το 1-7 σχεδόν αναγκάζει τη Βραζιλία να σκεφτεί και κάτι διαφορετικό πέρα απ’το να πετάει τάπες στα βαρέλια και να περιμένει τα ταλέντα να ωριμάσουν.
Μια αρχή
Στο χέρι τους είναι να κοιτάξουν τι έκαναν σωστά αυτοί που πριν 12 χρόνια κέρδιζαν στο ρελαντί και να δουν τι μπορούν να μάθουν και τι να μιμηθούν. Ή απλώς μπορούν να προσεύχονται πως το 2018 ο Νεϊμάρ στα 26 θα είναι ο καλύτερος παίκτης στον κόσμο και μαζί με 1-2 άλλους θα κάνουν πάλι τη διαφορά και θα πάρουν εκδίκηση.
Μπορεί να γίνει κι έτσι. Το θέμα, όμως, δεν είναι το πως θα είναι η Βραζιλία στο επόμενο Μουντιάλ, αλλά το αν μπορεί να είναι διαφορετική σε 12 χρόνια. Αν κάνει τώρα μια αρχή.