Τα παιδιά των άλλων…
Με αφορμή την πρόσφατη αποκάλυψη του κυκλώματος αγοραπωλησιών 1000 παιδιών-σκλάβων σε ορυχεία στην Κίνα και με την τηλεοπτική υποκριτική κλάψα πολλών για την Παγκόσμια Μέρα κατά της Παιδικής Εργασίας νιώθω την ανάγκη να μοιραστώ κάποιες σκέψεις, επιτρέψτε μου εκτός αθλητικού περιεχομένου. Άλλωστε, η γενική αθλητική άπνοια των ημερών θα μου συγχωρήσει την παρέκκλιση αυτή.
Συγκλονίζομαι (ευτυχώς ακόμα) κάθε φορά που βρίσκομαι μπροστά στην αδικία σε βάρος παιδιών. Είναι, πιστεύω, η ύψιστη ατιμία της κοινωνίας μας. Ατιμία όχι μόνο για τους έχοντες την εξουσία άρα και την ευθύνη αυτού του φαινόμενου αλλά και για το υπόλοιπο κοινωνικό σύνολο (μαζί και για εμένα και για εσένα) που δέχεται να συνυπάρχει με αυτή την ντροπή. Ίσως όλοι εμείς που ανεχόμαστε ή και αποδεχόμαστε να υποφέρουν συνάνθρωποί μας μόνο και μόνο για να εξασφαλίσουμε φθηνότερα (πολλές φορές περιττά) προϊόντα ή υπηρεσίες, αρκεί αυτά τα δύστυχα παιδιά να μην είναι δικά μας. Τα δικά μας παιδιά είναι οι καταναλωτές και οι χρηματοδότες αυτής της εκμετάλλευσης.
Διαβάζω σε σχετικές εκθέσεις της UNICEF (www.unicef.gr) ότι περίπου 250 εκατομμύρια παιδιά κάτω των 15 εργάζονται για να κρατήσουν στη ζωή τον εαυτό τους και την οικογένειά τους και με μισθούς σκλάβων. Το παγκόσμιο οικονομικό κατεστημένο εκμεταλλεύεται τα παιδιά κάνοντας κατάχρηση της αδυναμίας τους για αυτοϋπεράσπιση. Είναι αυτά τα εκατομμύρια παιδιά που δεν θα χαρούν την παιδική τους ηλικία, όπως είναι αυτή γνωστή στις δυτικές χώρες. Εργάζονται, σαν να σκλάβοι, αντί να παίζουν και να μορφώνονται. Η απάνθρωπη παιδική εργασία είναι ένα έγκλημα που συντελείται κάθε μέρα με αγοραπωλησίες και θανάτους παιδιών που υποχρεώνονται σε πορνεία ή πορνογραφία καθώς και στις χειρότερες μορφές της παιδικής εργασίας.
Σημασία δεν έχουν τα νούμερα, όμως το ξαναγράφω ακόμα μία φορά: 250 εκατομμύρια παιδιά από 5 έως 15 ετών εξασφαλίζουν την βιολογική τους επιβίωση δουλεύοντας, τα περισσότερα από αυτά κάτω από απάνθρωπες συνθήκες, παρόμοιες συνθήκες από την εποχή των σκλάβων.
• Πλέκουν χαλιά στην Ινδία και το Πακιστάν για να μας τα παρουσιάζει το βράδυ η τηλεπωλήτρια και να τα αγοράζουμε εμείς σε “απίστευτη τιμή”.
• Μαζεύουν καπνό στην Ινδονησία για να ξεχαρμανιάζουμε με τσιγάρα “χαμηλού κόστους”.
• Κάνουν συγκομιδή τσαγιού στη Σρι Λάνκα, μπανάνας στο Εκουαδόρ, καφέ στην Βραζιλία & την Αιθιοπία ακόμα και οποίου στο (ελεύθερο πια για να μην ξεχνιόμαστε) Αφγανιστάν.
• Στύβουν χυμό πορτοκαλιών στη Βραζιλία για να έχουν χυμό τα παιδιά μας στο σχολείο.
• Εξοριγνύουν άνθρακα στα ορυχεία της Κίνας ώστε η βιομηχανία να έχει φθηνή ενέργεια και να ελκύει επενδύσεις από την Δύση.
• Ράβουν στο Μπαγκλαντές και την Νικαράγουα τα επώνυμα μαγιώ που θα φορέσεις στην παραλία το καλοκαίρι και το φανελάκι που λαχταράς.
• Συναρμολογούν στην Κίνα τα σουβενίρ των “Ολυμπιακών Αγώνων”, της “γιορτής του αθλητισμού” (όπως μας παραμύθιαζαν οι πρίγκιπες του 2004) και χαράς του χορηγού.
• Πεθαίνουν από ασθένειες λόγω της εξάντλησης που προκαλεί η εργασία 15 ωρών για να έχεις εσύ ένα φθηνό σκούτερ και το παιδί σου ένα φθηνό παιχνίδι.
• Εργάζονται (προσοχή: όχι ζητιανεύουν) στα φανάρια των πόλεων, τρομαγμένα από την μαφία, που εισπράττει από τον ιδρώτα τους .
• Γίνονται στρατιώτες σε εμφύλιες διαμάχες προς το συμφέρον πολυεθνικών εταιριών.
• Υποφέρουν από τα γλοιώδη φιλιά και τις ανώμαλες ορέξεις “πολιτισμένων” δυτικών τουριστών στα πορνεία της Ταϊλάνδης. Σε ένα άρθρο της γερμανικής εφημερίδα (της οποίας δυστυχώς δεν μπορώ να θυμηθώ τον τίτλο), αναφέρει ότι 400 χιλ. άνδρες Γερμανοί βρίσκονται κάθε χρόνο σε ταξίδια για τουρισμό σεξ και περίπου 10. χιλ. άνδρες στο σεξ με ανήλικα παιδιά.
• …και τόσα άλλα.
Και δυστυχώς, αντίθετα από ότι θα νόμιζαν πολλοί, το φαινόμενο των εργαζόμενων παιδιών και των παιδιών που δεν πάνε στο σχολείο δεν είναι άγνωστο ακόμα και στις ανεπτυγμένες κοινωνίες. Όπου οι ανάγκες της τοπικής οικονομίας το ζητούν τα παιδιά παίρνουν θέση μάχης στον αγώνα για επιβίωση.
Ακόμα και στην Ελλάδα, ακόμα και δίπλα στο σπίτι μας, οικεία σε όλους μας είναι η εικόνα παιδιών που ζητιανεύουν κέρματα έξω από Super Market, καταστήματα, φανάρια, εκκλησίες, κλπ. Και εσύ ίσως να τους δίνεις κατιτίς, πιστεύοντας ότι απαλύνεις έτσι τον πόνο τους, αγνοώντας ότι χρηματοδοτείς έτσι τα αφεντικά τους και διαιωνίζεις την σκλαβιά τους.
Το μέλλον γι’ αυτά τα παιδιά διαγράφεται ζοφερό, καθώς δεν τους δίνεται καν η δυνατότητα να αναπτύξουν τις ικανότητές τους και να διευρύνουν τις γνώσεις και τις δεξιότητές τους αλλά και την κοινωνική τους θέση μέσα από το σχολείο. Βασικά δικαιώματα του παιδιού όπως το δικαίωμα στη μόρφωση και το δικαίωμα στο παιχνίδι είναι άγνωστα σε εκείνα. Για τα δε ψυχολογικά τραύματα και την καθυστέρηση στην πνευματική και σωματική ανάπτυξη ενός παιδιού που δουλεύει, είναι περιττό να κάνουμε λόγο.
Όμως η αλήθεια είναι ότι τα παιδάκια αυτά δεν έχουν επιλογή μεταξύ ενός ωραίου σχολείου και μιας σκληρής δουλειάς. Έχουν επιλογή μεταξύ δουλειάς και θανάτου από την πεινά ή από κάποια αρρώστια λόγω έλλειψης φαρμάκων… Ζουν σε χώρες οι οποίες ξεζουμίστηκαν από τις αποικιοκρατικές δυτικές δυνάμεις και οι πατέρες ή οι παππούδες τους ήταν σκλάβοι. Οι πρώην αφέντες τους φρόντισαν φεύγοντας να αφήσουν είτε ένα χάος είτε ένα καθεστώς του οποίου η πολιτική θα συμβάδιζε με τα οικονομικά συμφέροντα της Δύσης. Η δημοκρατία, η δικαιοσύνη και οι πολιτικές ή θρησκευτικές ελευθερίες είναι άγνωστες λέξεις σε αυτές τις χώρες.
Ίσως αναρωτηθεί κανείς “τι σχέση έχω εγώ με την όλα αυτά τα οποία στο κάτω κάτω αποδοκιμάζω. Όλοι μας έχουμε την ευθύνη από την στιγμή που η συμπεριφορά μας χαρακτηρίζεται από αδιαφορία. Επιλέγουμε το όφελος της τσέπης και την ζημιά στην ψυχή μας. Αγοράζουμε κοψοχρονιά τα προϊόντα του κόπου ενός συνανθρώπου μας που ξέρουμε ότι υποφέρει, ξέρουμε ότι αν ήμασταν κοντά θα άπλωνε το χέρι ζητώντας βοήθεια, αδιαφορώντας για τον ίδιο και πληρώνοντας μετρητοίς και ευγνωμονώντας δουλοπρεπώς τον ανήθικο αφέντη του. Τα παιδιά αυτά δουλεύουν για σένα, αν δεν το κατάλαβες.
Έχοντας γνώση των παραπάνω δεν μπορούμε να αποποιηθούμε της ευθύνης που μας αναλογεί. Τώρα είναι τα παιδιά των άλλων αλλά ίσως μια μέρα αυτό αλλάξει. Τα καταπιεσμένα και εκμεταλλευόμενα παιδιά του τώρα, θα μεγαλώσουν και αύριο θα είναι ο κορμός μιας κοινωνίας που αν δεν καταρρεύσει (έχοντας μάθει να ζει χωρίς αρχές και συνοχή), ίσως οπλιστεί με το σπαθί της εκδίκησης και στραφεί κατά των παιδιών του τωρινού δυνάστη της.
Και ποιος είναι αυτός;
Κοίτα λίγο στον καθρέπτη…
Μιχάλης Ε. Σμαραγδής
Ναυαγοσώστης – Ρόδος
