Ντίνο Ράτζα: Μια καριέρα γεμάτη τίτλους και συγκρούσεις (VIDEOS)

Ενας από τους καλύτερους σέντερ στην ιστορία του ευρωπαϊκού μπάσκετ, ο Ντίνο Ράτζα,έκλεισε 48 χρόνια ζωής και το Contra.gr θυμίζει με video και εικόνες την τεράστια καριέρα του Κροάτη που πέρασε και από τα μέρη μας φορώντας τη φανέλα του Παναθηναϊκού και του Ολυμπιακού. Οι τίτλοι, η καριέρα του και οι μεγάλες του συγκρούσεις με συμπαίκτες, οπαδούς και...ιδιοκτήτες.

Ντίνο Ράτζα: Μια καριέρα γεμάτη τίτλους και συγκρούσεις (VIDEOS)

Αναπνέοντας τον αέρα του Σπλιτ από την πρώτη ημέρα της ζωής του και ατενίζοντας τον κόσμο από τα 211 εκατοστά, ο Ντίνο Ράτζα δεν θα μπορούσε να γίνει τίποτα άλλο εκτός από εξαιρετικός μπασκετμπολίστας. Εξαιρετικός και χαρισματικός.

Είδε το πρώτο φως πριν ακριβώς 48 χρόνια (24/4/1967) στην πρώην Γιουγκοσλαβία, νυν Κροατία, και όπως χιλιάδες άλλοι συμπατριώτες του έπιασε πολύ μικρός την μπάλα του μπάσκετ. Το ταλέντο του έβγαζε μάτι. Παρά το μεγάλο ύψος του, ο μικρός Ράτζα μπορούσε να πασάρει με την άνεση ενός μεγάλου πλέι μέικερ ενώ διέθετε μία ατελείωτη γκάμα κινήσεων κοντά στο καλάθι.

Πάνω στα δικά του χαρίσματα αλλά και σ' αυτά του εξίσου ταλαντούχου Τόνι Κούκοτς, η θρυλική Γιουγκοπλάστικα έχτισε μία αυτοκρατορία. Με παίκτες μόνο από την πρώην Γιουγκοσλαβία, η ομάδα του Σπλιτ παρέσυρε τα πάντα στο διάβα της και κατέκτησε τρεις συνεχόμενους ευρωπαϊκούς τίτλους. Στους δύο πρώτους (1989, 1990) ο Ράτζα έβαλε φαρδιά-πλατιά την υπογραφή του!

Ολα αυτά θα μπορούσαν να μην έχουν συμβεί αν η Γιουγκοπλάστικα δεν κέρδιζε έναν πολύ μεγάλο και εκ πρώτης όψεως άνισο δικαστικό αγώνα με τους Μπόστον Σέλτικς. Οι “Κέλτες” έκαναν ντραφτ τον Ράτζα το καλοκαίρι του 1989 και θέλησαν να τον εντάξουν αμέσως στο δυναμικό τους υποστηρίζοντας ότι το συμβόλαιο που είχε με την ομάδα του Σπλιτ ήταν ερασιτεχνικό.

Ντίνο Ράτζα: Μια καριέρα γεμάτη τίτλους και συγκρούσεις (VIDEOS)

Τον έφεραν μάλιστα στις ΗΠΑ όπου ο 22χρονος τότε Ράτζα άρχισε προπονήσεις, όμως οι Κροάτες δεν κάθισαν με σταυρωμένα τα χέρια. Ξεσήκωσαν δικαστική θύελλα την οποία και κέρδισαν στις 26 Σεπτεμβρίου του 1989. Ο Ράτζα επέστρεψε στη βάση του τον Νοέμβριο του ίδιου χρόνου για να πάρει μία ακόμη ευρωπαϊκή κούπα και να υπογράψει συμβόλαιο στη... Μεσατζέρο Ρόμα!

Μίδας στη Ρώμη!

Αυτό έγινε το καλοκαίρι του 1990.Αντί να επιστρέψει στο ΝΒΑ και να ενταχθεί στους Σέλτικς (που τον περίμεναν με ανοιχτές αγκάλες) ο Ράτζα επέλεξε τον πακτωλό χρημάτων που του πρόσφερε ο ιδιοκτήτης της Ρόμα, η εταιρία Φερούτζι. Το συμβόλαιο που υπέγραψε ο Κροάτης ήταν ασύλληπτο για τα δεδομένα της εποχής και τον έκανε πλουσιότερο κατά 15 εκατομμύρια δολάρια τα επόμενα τρία χρόνια! Ο ίδιος εξήγησε την απόφασή του ως εξής: “Το να πάω στο ΝΒΑ ήταν ρίσκο, οι αντίπαλοι ήταν δυνατότεροι και πιο ογκώδεις. Μου προσφέρθηκαν καλά χρήματα και έτσι αποφάσισα να μείνω στην Ευρώπη”. Από τίτλους βέβαια άνθρακες ο θησαυρός. Μόλις ένα Κύπελλο Κόρατς παρά την εξαιρετική παρουσία του Ράτζα στα τρία χρόνια του στη Ρώμη.

Ο,τι βέβαια του έλειψε στη Ρώμη, ο χαρισματικός σέντερ το βρήκε στις Εθνικές ομάδες. Η παράσταση της τελευταίας Εθνικής Γιουσκοσλαβίας στο Ευρωμπάσκετ του 1991 ήταν μαγική και ο Ράτζα είχε πρωταγωνιστικό ρόλο σ' αυτή. Ενα χρόνο αργότερα ήρθε η συμμετοχή του στη νεοσύστατη Εθνική ομάδα της Κροατίας που πήρε το αργυρό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Βαρκελώνης το 1992 πίσω από την καλύτερη ομάδα που είδε ποτέ ο κόσμος να παίζει μπάσκετ, την αυθεντική Ντριμ-Τιμ.

Στη σκιά μιας τραγωδίας

Το καλοκαίρι του 1993 ο σέντερ-θαύμα του ευρωπαϊκού μπάσκετ είχε γίνει ήδη 26 ετών. Εκρινε λοιπόν ότι είχε έρθει η ώρα να παίξει επιτέλους στο ΝΒΑ και έτσι στις 9 Ιουλίου εκείνου του έτους έβαλε την υπογραφή του στο τριετές συμβόλαιο που του πρόσφεραν οι Σέλτικς. Μόλις δυόμιση εβδομάδες μετά όμως η Βοστώνη πάγωσε από ένα θλιβερό μαντάτο. Το μεγαλύτερο ταλέντο της ομάδας, ο Ρέτζι Λούις, άφησε την τελευταία του πνοή σε ανοιχτό γήπεδο και οι Κέλτες έχασαν τον ηγέτη τους.

Παρά το σοκ, ο Ράτζα βρίσκει και χρόνο και χώρο στο ροτέισον της Βοστώνης. Τελειώνει την πρώτη σεζόν του με 15,1 πόντους και 7,2 ριμπάουντ και κερδίζει με το σπαθί του μία θέση στη δεύτερη καλύτερη ρούκι ομάδα της σεζόν πλάι στον κολλητό του Τόνι Κούκοτς ο οποίος είχε πια ενταχθεί στους Μπουλς.

Η συνέπεια του Ράτζα στα τρία πρώτα χρόνια του στο ΝΒΑ είναι απαράμιλλη. Οι Σέλτικς παρακμάζουν αγωνιστικά και δεν βρίσκουν τη δύναμη να σηκώσουν κεφάλι, όμως ο Κροάτης ορθώνει το ανάστημά του. Οι "Κέλτες" μάλιστα του προσφέρουν νέο τριετές συμβόλαιο δείχνοντας στην πράξη ότι τον υπολογίζουν για την αντεπίθεσή τους τα επόμενα χρόνια.

Η σεζόν 1996-97 ήταν καταστροφική. Ο Ράτζα αρχίσει να υποφέρει από πόνους στα γόνατά του (στο εξής δεν θα αποχωριστεί ποτέ τις επιγονατίδες) και χάνει 57 ματς μπαίνοντας τον Ιανουάριο του 1997 στο χειρουργείο για αρθροσκόπηση. Τον Ιούνιο του 1997 οι Σέλτικς τον στέλνουν ανταλλαγή στη Φιλαδέλφεια αλλά οι γιατροί των Σίξερς διαπιστώνουν ότι τα γόνατα του παίκτη δεν αντέχουν καταπόνηση τεσσάρων αγώνων την εβδομάδα. Η ανταλλαγή ακυρώνεται και οι Σέλτικς απλώς τον αφήνουν ελεύθερο.

Ο Κροάτης πάντως έχει κάθε λόγο να αισθάνεται προδωμένος: “Μίλησα με τον Πιτίνο εκείνο το καλοκαίρι, θέλησα να μάθω αν είμαι στα πλάνα του. Μου είπε, Ντίνο μην ανησυχείς, θα στηρίξω πολλά πάνω σου. Εφυγα από το γραφείο του ενθουσιασμένος. Πέντε ημέρες αργότερα όμως με έδωσαν ανταλλαγή. Ενιωσα ότι με είχαν προδώσει!”.

Η ώρα του Παναθηναϊκού

Το καλοκαίρι του 1997, σε ηλικία μόλις 30 ετών, ο Ράτζα αποφασίζει να γυρίσει στην Ευρώπη και η πάντα φιλόξενη, για μεγάλους παίκτες, αγκαλιά του Παναθηναϊκού ανοίγει διάπλατα. Ο Παύλος Γιαννακόπουλος του προσφέρει ένα εξαιρετικό συμβόλαιο καθώς θέλει να αφήσει πίσω του τη λαίλαπα που άφησε ο Μπόζινταρ Μάλκοβιτς και ο Κροάτης τίθεται, μαζί με τον έτερο μεγάλο αστέρα Μπάιρον Σκοτ, στις υπηρεσίες του Λευτέρη Σούμποτιτς.

Η σεζόν έχει πολλά σκαμπανεβάσματα και ένα αλήστου μνήμης επεισόδιο του Ράτζα με τους οπαδούς του Παναθηναϊκού στο αεροδρόμιο του Ελληνικού. Οι πράσινοι αποκλείστηκαν από τη Στεφανέλ του Γιώργου Σιγάλα στα ημιτελικά του ευρωπαϊκού Κυπέλλου και οι φανατικοί περίμεναν με άγριες διαθέσεις. Ο Σούμποτιτς άκουσε τα σχολιανά του και ο Ράτζα μπήκε μπροστά για να υπερασπιστεί τον προπονητή του. Ακολούθησε παιχνίδι με τον Σπόρτινγκ όταν σε κάθε καλάθι του ο Κροάτης αποδοκιμάζεται αγρίως. Τελικά, εκείνη τη σεζόν, όλα τα καλύπτει η κατάκτηση του πρωταθλήματος, η πρώτη για τον Παναθηναϊκό μετά από 14 χρόνια ανομβρίας! Ηταν επίσης το πρώτο πρωτάθλημα του Ράτζα μετά το 1990!

Ντίνο Ράτζα: Μια καριέρα γεμάτη τίτλους και συγκρούσεις (VIDEOS)

Η επόμενη σεζόν τον φέρνει συμπαίκτη με τον Ντέγιαν Μποντιρόγκα και ξανά στην Ευρωλίγκα μετά από μία σχεδόν δεκαετία. Οι εντάσεις και αυτή τη φορά όχι μόνο δεν λείπουν αλλά κορυφώνονται. Ο Παναθηναϊκός αποκλείεται στα πλέι οφ της Ευρωλίγκας από την Τίμσιστεμ Μπολόνια και δεν καταφέρνει να ξεπεράσει τον Ολυμπιακό στην πρώτη θέση της κανονικής περιόδου. Μετά τη νίκη επί του "αιωνίου" με 59-56 (κατά την οποία δεν καλύφθηκε η διαφορά της ήττας στον πρώτο γύρο) τα πράγματα ξέφυγαν επικίνδυνα. O (πολύ νεαρός τότε) Δημήτρης Γιαννακόπουλος εισβάλλει στα αποδυτήρια και ζητά το λόγο από τον Σούμποτιτς, ο Ράτζα θολώνει, παρεμβαίνει και δίνει μια γροθιά στο γιο του Παύλου Γιαννακόπουλου, ενέργεια που έγινε πρωτοσέλιδο στον Τύπο.

Ουσιαστικά από εκείνη την ημέρα άρχισε η αντίστροφή μέτρηση για τη φυγή του Κροάτη σέντερ από τον Παναθηναϊκό. Πριν όμως επέλθει το διαζύγιο, ο Ράτζα φρόντισε να πάρει την εκδίκησή του. Στο 5ο τελικό του πρωταθλήματος με τον Ολυμπιακό στο ΣΕΦ, ο 32χρονος, τότε, σέντερ αλλάζει την ψυχολογία του αγώνα με σουτ από τη σέντρα που ισοφαρίζει το σκορ! Οι πράσινοι εξαπολύουν την αντεπίθεσή τους και με ένα απίστευτο μπρέικ αρπάζουν τον τίτλο από τα χέρια των “ερυθρόλευκων” του Ντούσαν Ιβκοβιτς με τον Ράτζα να πανηγυρίζει σαν τρελός πάνω στις διαφημιστικές πινακίδες.

Το επεισόδιο με τον Γιαννακόπουλου πάντως ο Κροάτης δεν το ξέχασε. Λέγεται μάλιστα ότι ήταν ένας από τους λόγους που υπέγραψε στον Ολυμπιακό το καλοκαίρι του 2000 μετά από ένα χρόνο διαλείμματος στη Ζάνταρ. Ο Ράτζα αποτέλεσε την τελευταία πραγματικά μεγάλη μεταγραφή του Σωκράτη Κόκκαλη στον μπασκετικό Ολυμπιακό και τέθηκε στη διάθεση του Ηλία Ζούρου που επέμεινε πολύ για την υπογραφή αυτή. Οι εντάσεις δεν έλειψαν ούτε στον Πειραιά αφού μέσα στη σεζόν ο εκλεκτός του Κόκκαλη αρπάχθηκε δημοσίως με το συμπαίκτη του Πάτρικ Φέμερλιγκ. Το τέλος της σεζόν βρήκε τον Ράτζα δευτεραθλητή αφού ο Παναθηναϊκός (του Ζέλικο Ομπράντοβιτς πια) επικράτησε στους τελικούς 3-2.

Ντίνο Ράτζα: Μια καριέρα γεμάτη τίτλους και συγκρούσεις (VIDEOS)

Τα τελευταία ένσημα της μεγάλης καριέρας του ο Κροάτης τα κόλλησε στην Τσιμπόνα και στη Σπλιτ. Με την τελευταία και αγαπημένη του ομάδα στέφθηκε πρωταθλητής Κροατίας το 2003 και κρέμασε τα παπούτσια του, πλήρης μπασκετικών ημερών, στα 36 του χρόνια. Εκτοτε, απολαμβάνει την Αδριατική από το ιδιόκτητο γιοτ του σε μία διακριτική απόσταση από το μπάσκετ που τόσο λάτρεψε και με τόση αυταπάρνηση υπηρέτησε.

Βonus video

Ο 25 πόντοι του Ράτζα στον τελικό του Ευρωμπάσκετ του 1989 κόντρα στην Ελλάδα

24MEDIA NETWORK